Şile Halı Yıkama

Şile, kuzeyde denize bakan uzun bir kıyı şeridi ile içeriye doğru yükselen orman ve tarla arazisinden oluşur. Kıyı havası sürekli tuz ve nem taşır; Kumbaba çevresindeki ince kum ayakla eve girer ve hav dibine iner. Tuz zerresi nemi çektiği için kum tanesi ilmek aralarında yapışkan bir tabaka oluşturur. Sahilköy hattından aldığımız halılarda ilk işimiz bu tabakanın sertliğini yoklamak; çözülmeden dökülen su kumu dokunun içine sürükler.

Randevu telefonla açılıyor; parçanın ölçüsü, dokuma cinsi ve varsa leke geçmişi hazırlığı belirler. Ağva Merkez'in dar ve eğimli sokaklarında aracın nereye kadar yaklaşabildiğini, Karamandere yolundaki kum kamyonu geçişinin ne zaman seyreldiğini önceden not ediyoruz. İlçede yapı çoğunlukla bahçeli müstakil ev ya da az katlı bloktur; asansör yerine merdiven eğimi ve rampa hesaplanır. Katlama yapmıyoruz, her parça rulo sarılıp bantlanır; kat çizgisinde hav yatar.

Şile'den alınan halı tesiste hangi sırayla işlenir

Girişte her parçaya kendi etiketi takılır; ölçü, renk ve dokuma cinsi aynı karta yazılır. Lif tayini yapılır, kenar overloku ile saçak dikişi incelenir, koyu zeminlere nemli beyaz bez bastırılarak renk haslığı denenir. Doğancılı ve Kurfallı'dan gelen halılarda el dokuması payı yüksek olduğundan deneme daha geniş alanda yinelenir.

Toz alma yıkamadan önce gelir. Halı ters çevrilip mekanik dövmeye alınır; silis kumu, toprak, saman ve hayvan tüyü dokudan dışarı atılır. Ardından lif tipine göre belirlenen pH ve su sıcaklığında yıkama, bol suyla durulama, santrifüjle su alma ve havalandırmalı kurutma uygulanır. Kuruyan parça paketlenir, Ulupelit'e kadar götürülüp serilir.

• Kıyı ve köy adreslerinden alım, rulo sarma, parça bazında etiket
• Kum ve tuz yükü için uzatılmış mekanik toz alma
• Lif tayini sonrası ölçülü pH ve su sıcaklığı
• Santrifüj, hava dolaşımlı kurutma, paketleme, yerine serme

Kumbaba kıyısı ile Sofular çevresinde kir yapısı ayrışır

Kıyı bandında halının taşıdığı yük ince kum, tuz ve nemdir. Kabakoz ile Yeşilvadi'de yazlık kullanılan evler kapalı kaldığında halı zeminden rutubet çeker, arka yüzde küf kokusu belirir. Sofular ve Çayırbaşı'nda tablo değişir: soba külü, kurum ve tarla toprağı lif dibine oturur. Kül alkalidir, durulama suyu bol tutulur.

Kum ocaklarına çıkan Karamandere yolunda araç geçişi ince silis tozunu havaya kaldırır; bu toz köşeli olduğundan hav teline sürtünüp matlaşma bırakır, ancak mekanik dövmeyle sökülür. Köy evlerinde kedi ve köpek çoktur. Tüy hav içinde keçe gibi sıkışır, idrar izi lif dibinde tuz bırakır ve o bölge ayrı işlenir.

Şile mahalleleri

Şile ilçesindeki 61 mahallenin tamamında alım ve teslim yapıyoruz: